Mamografi, meme kanserinin erken tanısında kullanılan en önemli görüntüleme yöntemlerinden biridir.

Meme kanseri erken dönemde herhangi bir belirti vermeyebilir. Mamografi, henüz elle fark edilemeyen bazı değişiklikleri ortaya çıkararak hastalığın daha erken dönemde saptanmasına yardımcı olur.

Mamografi neden önemlidir?

Bazı kanserler henüz küçükken ele gelmeyebilir. Mamografide ise kalsifikasyonlar, dokuda yapısal bozulmalar, çekilmeler ve asimetriler gibi önemli bulgular görülebilir.

Bu nedenle herhangi bir şikâyetin olmaması, görüntülemeye ihtiyaç olmadığı anlamına gelmez.

Özellikle erken yaşlarda da meme kanseri görülebileceği unutulmamalıdır. Yeni bir kitle, meme başında değişiklik, ciltte çekinti veya kendiliğinden akıntı gibi bir bulgu fark edildiğinde, yaşa bakılmaksızın uygun değerlendirme yapılmalıdır.

Tarama ve tanısal mamografi arasındaki fark nedir?

Mamografi iki farklı amaçla kullanılabilir.

Tarama mamografisi, herhangi bir şikâyeti olmayan kişilerde hastalığı erken dönemde yakalamak amacıyla yapılır.

Tanısal mamografi ise kitle, cilt veya meme başında değişiklik, akıntı ya da önceki görüntülemelerde şüpheli bir bulgu olduğunda daha ayrıntılı değerlendirme için kullanılır.

Bu nedenle şikâyet varsa tarama yaşını beklemek gerekmez.

Ultrason mamografinin yerini tutar mı?

Her zaman değil.

Ultrason özellikle genç yaşta, yoğun dokuda ve ele gelen kitlelerin değerlendirilmesinde çok değerlidir. Ancak bazı kalsifikasyonlar, yapısal bozulmalar ve çekilmeler sadece mamografide görülebilir.

Bu nedenle iki yöntem birbirinin alternatifi değil, çoğu durumda birbirini tamamlayan yöntemlerdir.

Hangi incelemenin gerekli olduğu; yaş, klinik bulgular, doku yapısı ve kişisel riskler birlikte değerlendirilerek belirlenir.

Peki taramaya ne zaman başlanmalı?

Dünyanın farklı ülkelerinde ve sağlık kuruluşlarında başlangıç yaşı ve tarama sıklığı konusunda farklı öneriler bulunabilir.

Türk Radyoloji Derneği (TRD), düşük risk grubunda 40 yaşından itibaren yıllık mamografik taramayı önermektedir.

Türk Radyoloji Derneği – Meme Kanseri Tarama Rehberi

Meme kanseri konusunda dünyadaki önemli sağlık ve radyoloji kuruluşlarından biri olan American College of Radiology (ACR) de ortalama risk grubunda 40 yaşından itibaren yıllık taramayı önermektedir.

American College of Radiology – Mammography Saves Lives

Herkes için aynı program geçerli mi?

Hayır.

Ailede özellikle genç yaşta hastalık öyküsü, genetik yatkınlık, daha önce geçirilmiş kanser veya genç yaşta göğüs bölgesine radyoterapi gibi durumlarda risk artabilir.

Bu kişilerde taramanın daha erken başlaması ve mamografiye MR gibi ek yöntemlerin dahil edilmesi gerekebilir.

ACR – Higher-Than-Average Risk Screening

Kısacası

🩷 Mamografi yalnızca şikâyet olduğunda yapılan bir inceleme değildir.

Tarama, herhangi bir belirti ortaya çıkmadan önce hastalığı yakalamayı; tanısal değerlendirme ise mevcut bir bulgunun nedenini araştırmayı amaçlar.

TRD ve ACR, ortalama veya düşük risk grubunda 40 yaşından itibaren yıllık mamografiyi önermektedir.

Ancak kişisel riskler farklı bir tarama programını gerektirebilir.

Yeni bir değişiklik fark ettiyseniz tarama yaşını beklemeyin.